Dla Pacjenta

Polskie Towarzystwo Stomatologiczne, Polskie Towarzystwo Ortodontyczne i Polskie Lekarskie Towarzystwo Radiologiczne powołały zespół roboczy w celu opracowania schematu postępowania z pacjentami z aparatami ortodontycznymi, u których wykonywane są badania MR.

Schemat postępowania:
(schemat w PDF)

Najważniejsze uwagi do schematu:

1. W trakcie badania MR na aparaty ortodontyczne i retainery wykonane ze stopów o właściwościach ferromagnetycznych działają siły rotacyjne i translacyjne, które są jednak mniejsze niż siły wiązania ze szkliwem i siły żucia. Zadaniem lekarza ortodonty jest zdjęcie tych elementów aparatu ortodontycznego, które można zdjąć (np. łuki), oraz sprawdzenie umocowania elementów stałych (jak zamki czy retainery). Prawidłowo przymocowane elementy aparatów ortodontycznych i retainery nie stanowią zagrożenia w postaci tzw. MRI flying objects.

2. Innym potencjalnym zagrożeniem jest rozgrzewanie się elementów ferromagnetycznych w silnym polu magnetycznym, ale przeciętnie podniesienie temperatury aparatu ortodontycznego czy retainera nie przekracza 1° C, co nie stanowi zagrożenia dla miazgi i tkanek miękkich jamy ustnej. Należy jednak wziąć pod uwagę osobniczo zmienny próg odczuwania bólu i temperatury, w wyniku czego niektórzy pacjenci mogą być bardziej wrażliwi i zgłaszać podczas badania uczucie pieczenia, którego nasilenie może być nie do zniesienia i stać się przyczyną przedwczesnego zakończenia badania MR.

3. Jeśli nawet aparat ortodontyczny czy retainer nie jest wykonany ze stopów o właściwościach ferromagnetycznych, to i tak w badaniu MR metale powodują powstanie artefaktów o różnym nasileniu, które są ograniczone do okolicy głowy. Jeżeli są badane inne okolice ciała pacjenta, artefakty te nie obniżają jakości obrazu. Ponadto istnieją techniczne możliwości redukcji artefaktów przez unikanie niektórych sekwencji akwizycji obrazu i/lub zastosowanie obrazowania w innych płaszczyznach.

4. Nie ma bezwzględnych wskazań do usuwania całego aparatu ortodontycznego czy retainera przed badaniem MR, z wyjątkiem obrazowania struktur bezpośrednio sąsiadujących z aparatem (jak np. język). 

Implanty i łączniki są wykonane z tytanu lub tlenku cyrkonu. Te materiały nie są ferromagnetykami, a więc ich obecność nie jest przeciwwskazaniem do wykonania badania rezonansem magnetycznym.
Przeciwwskazaniami do badania MR nie jest obecność:

• wszczepionych tytanowych implantów stomatologicznych,
• uzupełnień protetycznych stałych wykonanych na złocie,
• złamanych narzędzi endodontycznych – mają zbyt małe rozmiary, aby spowodować uszkodzenia zdewitalizowanych zębów,
• aparatów ortodontycznych stałych. 

Zapraszamy z Dzieciakami już w drugim roku życia.
Pierwsza wizyta powinna odbyć zanim pojawią się jakiekolwiek problemy z zębami. Mały Pacjent powinien zobaczyć gabinet, umyć zęby pluszowemu smokowi, pojeździć na fotelu, pooglądać kolorowe szczoteczki i… wyjść z uśmiechem z dyplomem
i upominkiem w ręce oraz z miłymi wspomnieniami. To także dobry moment na skorygowanie nawyków higienicznych, pokazanie Rodzicowi prawidłowej techniki czyszczenia małych ząbków, dobór odpowiedniej szczoteczki i pasty. Wizyty adaptacyjne
u higienistki warto powtarzać co pół roku. Pozwoli to szybko zareagować na pierwsze ogniska próchnicy i zalakować nowo wyrżnięte zęby, a także przyzwyczaić Dziecko do atmosfery gabinetu i pracującego tam personelu.

Bardzo często dzieciaki (i nie tylko!) wymagają współpracy z logopedą. To nieocenieni specjaliści w przywracaniu prawidłowych funkcji nie tylko mowy, ale także połykania, żucia, oddychania i napięcia mięśniowego. To oni przygotowują pacjentów do zabiegu podcięcia wędzidełka i prowadzą terapię już po nim, a także "uczą" język zajmowania prawidłowej pozycji, co sprawia, że efekt leczenia ortodontycznego jest stabilny.


Polecamy współpracę ze:
Śląskim Centrum Niemowlaka Guguhopla w Zabrzu, gdzie pomoc znajdą nie tylko niemowlęta, ale i starsze dzieciaki i młodzież, oraz z 
Gabinetem p. Aleksandry Karlik w Katowicach.

Ze strony logopestka.pl


Proszę pamiętać, że w czasie ząbkowania mogą wystąpić pewne odstępstwa, często przekazywane rodzinnie. Jeśli coś Państwa niepokoi, najlepiej przyjść na wizytę.
Przedstawiamy standardowe okresy pojawiania się zębów:

ZĘBY MLECZNE W SZCZĘCE:

1- Siekacz przyśrodkowy 8-12 m-cy
2- Siekacz boczny 9-13 m-cy
3- Kieł 18-22 m-ce
4- Pierwszy trzonowiec 13-19 m-cy
5- Drugi trzonowiec 25-33 m-ce

ZĘBY MLECZNE W ŻUCHWIE:

1- Siekacz przyśrodkowy 6-10 m-cy
2- Siekacz boczny 10 -16 m-cy
3- Kieł 17-23 m-ce
4- Pierwszy trzonowiec 14-18 m-cy
5- Drugi trzonowiec 23-31 m-ce

ZĘBY STAŁE W SZCZĘCE:

1- Siekacz przyśrodkowy 7-8 lat
2- Siekacz boczny 7-8 lat
3- Kieł 11-12 lat
4- Pierwszy przedtrzonowiec 10-11 lat
5- Drugi przedtrzonowiec 11-12 lat
6- Pierwszy trzonowiec 6-7 lat
7- Drugi trzonowiec 12-13 lat
8- Trzeci trzonowiec 17-21 lat

ZĘBY STAŁE W ŻUCHWIE:

1- Siekacz przyśrodkowy 6-7 lat
2- Siekacz boczny 7-8 lat
3- Kieł 9-10 lat
4- Pierwszy przedtrzonowiec 10-12 lat
5- Drugi przedtrzonowiec 11-12 lat
6- Pierwszy trzonowiec 6-7 lat
7- Drugi trzonowiec 11-13 lat
8- Trzeci trzonowiec 17-21 lat 

Po usunięciu zęba w zębodole tworzy się skrzep. Aby gojenie było prawidłowe, musi pozostać na swoim miejscu. Nie wolno płukać ust przez 5 dni po ekstrakcji ani wodą, ani żadnymi ziołowymi czy gotowymi płukankami, ponieważ wypłukanie skrzepu spowoduje powstanie tzw. suchego zębodołu, co wiąże się z bólem, przedłużonym gojeniem, czasami wymaga ponownego zabiegu. Palenie tytoniu zwiększa ryzyko wystąpienia suchego zębodołu, wskazane jest zaprzestanie palenia po ekstrakcji. Należy unikać gorących posiłków i napojów, gryźć przeciwną stroną. Warto stosować zimny okład w dniu zabiegu, w razie potrzeby można przyjąć leki przeciwbólowe. Po 14 dniach trzeba zgłosić się do gabinetu w celu usunięcia szwów,
jeżeli były założone.

Konsultacja podzielona jest na dwie wizyty.
Na pierwszej wykonane są potrzebne zdjęcia rvg (zwykle pantomograficzne i boczne głowy), zdjęcia twarzy i uśmiechu a także pobrane są wyciski, na podstawie których odlewamy modele diagnostyczne.
Na tej postawie lekarz wykonuje ocenę stanu zębów i przyzębia, wykonuje analizę cefalometryczną z oceną fazy wzrostu oraz pomiary modeli. Z wstępnym planem leczenia spotyka się z pacjentem na drugiej wizycie. Wtedy przeprowadzone jest badanie, rozmowa o oczekiwaniach co do leczenia i jego efektu. Ustalamy plan działania, omawiamy kolejność procedur, szacowany czas trwania i koszty. 

Od momentu zabiegu zalecamy stosowanie żelu Elugel 5 razy dziennie, w drugiej dobie po zabiegu włączamy płukankę z chlorheksydyną (bez intensywnego płukania). Zalecamy stosowanie zimnych okładów, leków przeciwbólowych, zmniejszenie aktywności. Należy zaniechać palenia tytoniu. Szwy usuwane są po 14 dniach.

Dysponujemy nowoczesną aparaturą, a dawki promieniowania są najniższe z możliwych.

Dawkę promieniowania podajemy w mikrosilwertach µSv.

Zdjęcie cefalometryczne i przednio tylne czaszki to 5-6 µSv.
Zdjęcia pantomograficzne to wartość 10-20 µSv.

Tymczasem w czasie jednego 5-6 godzinnego lot samolotem pochłaniamy dawkę ok. 70 µSv, a 13-14 godzinnego aż 156 µSv.
Promieniowanie tła, na które składają się promieniowanie sprzętu RTV i AGD oraz promieniowanie kosmiczne, działa na nas cały czas, jego dzienna dawka to ok. 8 µSv.

Widać więc, że diagnostyczne zdjęcia, wykonane okresowo na dobrym, nowoczesnym sprzęcie są bezpieczne, a dawki promieniowania znikome 😊 

Witamina D pełni szereg funkcji w organizmie, jest niezwykle ważna. Jakie znaczenia ma w stomatologii?

• Reguluje proces przyswajania wapnia i fosforu, więc pomaga w budowaniu i utrzymaniu zdrowych, mocnych kości i zębów
• Pomaga w zwalczaniu przez układ odpornościowy bakterii odpowiedzialnych za próchnicę, gdyż aktywuje białka obronne.
• Przyspiesza przebudowę kości w czasie leczenia ortodontycznego
• Zmniejsza ryzyko powstania resorpcji korzeni
• Wpływa na osteointegrację po zabiegu implantacji
• Uczestniczy w metabolizmie kostnym, wpływa na prawidłową proporcję stężeń wapnia i fosforanów w obrębie kości.
• Działa przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie oraz stymulująco na proces tworzenia kości, co ma ogromne znaczenie przy chorobach przyzębia.
• Wspomaga gojenie po wszelkich inwazyjnych zabiegach: ekstrakcjach, odsłonięciu zatrzymanego zęba.
• Regeneruje neurony, dlatego ma korzystny wpływ na układ nerwowy.
• Ma wpływ na układ immunologiczny: aktywuje geny odpowiedzialne za wytwarzanie peptydów przeciwbakteryjnych
• Zmniejsza ryzyko zachorowania na niektóre typy nowotworów

Niedobór witaminy D może przyczyniać się do rozwoju procesu zapalnego po zabiegach chirurgicznych. Utrudnione będzie również leczenie ortodontyczne.

Niedobór w przypadku witaminy D to stężenie <30 ng/ml (75 nmol/ml) w surowicy krwi.

Warto czuwać nad właśniwym poziomem wit. D regularnie wykonując badania. Zalecane dawki suplementacji to:

• Noworodki i niemowlęta, 1000 IU/d (25,0 μg/d)
• Dzieci w wieku 1-10 lat, 2000 IU/d (50,0 μg/d)
• Dzieci i młodzież w wieku 11-18 lat, 4000 IU/d (100,0 μg/d)
• Dorośli i seniorzy z prawidłową masą ciała, 4000 IU/d (100,0 μg/d)
• Kobiety ciężarne i karmiące piersią, 4000 IU/d (100,0 μg/d)
• Otyli dorośli oraz otyli seniorzy, 10 000 IU/d (250,0 μg/d)

Prawidłowe stężenie witaminy D to nie mniej niż 60 ng/ml.


Wraz z wit. D zalecane jest przyjmowanie wit K2 w dawce dobowej nie przekraczającej 125 µg.

W przypadku niedoboru witaminy D3 osobom dorosłym zaleca się dawki rzędu 7000 – 10000 IU na dobę lub 50000 IU raz na tydzień. Badanie kontrolne poziomu witaminy D powinno być przeprowadzone po 3 miesiącach kuracji, następnie w odstępach półrocznych.
Aby zwiększyć wchłanianie, suplement należy przyjmować wraz z posiłkiem zawierającym tłuszcz lub np. łyżeczką masła (witamina D jest rozpuszczalna w tłuszczu). 


Co to jest pozycja spoczynkowa języka? Gdzie ona jest?
To określona pozycja w jamie ustnej, jaką przyjmuje język gdy nie mówisz, nie jesz ani nie pijesz.
Jaka to pozycja?
Środkowa i przednia część języka jest uniesiona do góry i lekko przylega do miejsca za górnymi jedynkami. Boki języka przylegają do wewnętrznej strony górnych zębów.

A co się dzieje, jeśli jest inaczej? Jeśli język leży na dnie jamy ustnej?
- noworodki i niemowlęta mają problemy ze ssaniem piersi i/lub butelki, częściej są nerwowe i mają kolki
- żuchwa robi się cięższa i opada
- wargi się rozchylają
- pochylamy głowę do przodu, co powoduje napięcie mięśni karku i zmianę postawy
- pojawiają się problemy z wymową
- powstają wady zgryzu
- utrwala się nieprawidłowy typ połykania
- taki układ wywołuje ustny tor oddychania

Dlaczego nieprawidłowa pozycja języka wywołuje wady zgryzu?
Dlatego, że język spoczywający na dnie jamy ustnej:
- nie kształtuje odpowiednio podniebienia i górny łuk ulega zwężeniu, co jest przyczyną stłoczeń zębów
- nadmiernie rozszerza dolny łuk zębowy
- wychyla siekacze
- zaburza relację szczęki i żuchwy
- zmienia kierunek wzrostu żuchwy – twarz staje się pociągła i „płaska”

Skuteczna terapia zwykle wymaga współpracy ortodonty, logopedy i fizjoterapeuty, często chirurga wykonującego zabieg podcięcia wędzidełka. W naszym gabinecie prowadzimy terapię ortodontyczną dzieci, młodzieży i dorosłych, wykonujemy zabieg podcięcia wędzidełka, współpracujemy z pozostałymi specjalistami. W zespole siła 😊




INR to inaczej znormalizowany czas protrombinowy. Wykorzystywany jest podczas określania krzepliwości krwi - w badaniu zwanym kaogulogramem. Jeśli INR wykaże zbyt niską krzepliwośc krwi, przeprowadzenie zabiegu chirurgicznego grozi nadmiernym krwawieniem. W przypadku takiego wyniku konieczne jest przeprowadzenie dokładniejszych badań i ocena przyczyny takiego stanu, może być niezbędna konsultacja z lekarzem hematologiem w celu odpowiedniego przygotowania pacjenta do zabiegu.
Badanie INR możecie Państwo wykonać w laboratorium z krwi żylnej, można też wykonać je u nas w gabinecie. Do testu potrzebna jest kropla krwi pobrana z opuszki palca, na wynik czeka się 2 minuty. 

To wizyta, która ma wiele zadań! Oprócz oczyszczenia zębów z kamienia i osadu oraz ich wypolerowania, higienistka przeprowadza instruktaż higieny, informuje o ewentualnych ogniskach próchnicy lub innych wskazaniach do wizyty lekarskiej, pomaga dobrać odpowiednie akcesoria do higieny jamy ustnej, odpowiada na pytania. U wrażliwych pacjentów cierpiących na nadwrażliwość, zabieg można wykonać w miejscowym znieczuleniu, potrzeba ta zachodzi bardzo rzadko.

 Zawsze!
W każdym wieku!
Jeśli coś niepokoi – trzeba to skonsultować.
Nie ma dolnej granicy wieku, czasem po prostu dowiecie się, że wszystko w porządku i spotkamy się za rok.
Czasem jedynym leczeniem jest terapia logopedyczna i/lub terapia systemem MFS
A często rozpoczęcie leczenia wcześnie pozwala uniknąć poważnych problemów w późniejszym wieku i naprawdę warto to zrobić.
Górnej granicy też nie ma. Jeden z moich mentorów powiedział kiedyś, że „dopóki pacjent żyje, możemy go leczyć” 😊 I tak jest, prowadzimy terapię ortodontyczną także u dojrzałych pacjentów, często leczenie jest połączona z procedurami protetycznymi lub implantologiczno-protetycznymi. 

Aparaty z tradycyjnymi zamkami wymagają stosowania ligatur, czyli małych gumek lub cienkich drucików, żeby trzymać łuk ortodontyczny.

To, co odróżnia aparat samoligaturujący, to fakt, że zamki nie wymagają stosowania ligatur, ponieważ mają wbudowane specjalne klapki, które trzymają łuk.
Cecha ta daje im znaczną przewagę nad aparatami tradycyjnymi.
Przy aparatach samoligaturujących:

• leczenie postępuje szybciej, co skraca całkowity czas leczenia w stosunku do aparatów tradycyjnych. Wynika to z możliwości swobodnego przesuwania się łuku ortodontycznego w zamkach, ponieważ nie jest on przytrzymywany gumowymi ligaturami. W tym typie aparatu siły tarcia są znacznie zmniejszone, co pozwala na płynną przebudowę łuku zębowego oraz łagodne i szybsze przemieszczanie się zębów;
• mniejszy jest dyskomfort i ból w trakcie leczenia - stosowane siły są lekkie;
• zamki są zaokrąglone, bardziej obłe i bardziej komfortowe dla pacjenta;
• wizyty u ortodonty odbywają się rzadziej niż przy tradycyjnych aparatach (tj. co 6-9 tygodni) 


Urazy w obrębie jamy ustnej zawsze wiążą się z dużym krwawieniem, ponieważ to jeden z najbardziej ukrwionych obszarów ciała.
Należy zareagować od razu: przyłożyć do krwawiącego miejsca gazę, chusteczkę czy czysty kawałek materiału i po chwili ocenić "straty".

Jeżeli ząb stały jest wysunięty z zębodołu, możemy spróbować ustawić go na właściwym miejscu. Im szybciej to zrobimy, tym większa szansa na powodzenie naszej "akcji". Zagryzamy gazę/chusteczkę stabilizując ząb i jak najszybciej udajemy się do dentysty.

Ząb stały który wypadł opłukujemy wodą usuwając zanieczyszczenia i wkładamy z powrotem do zębodołu (replantujemy). Jeśli mamy obawy żeby zrobić to samemu, umieszczamy ząb w soli fizjologicznej, ślinie lub mleku i udajemy się do dentysty, najlepiej w ciągu godziny od urazu. Im więcej czasu minie od wypadku, tym mniejsza szansa że uda się właściwie umieścić ząb w zębodole. Jeśli uda się włożyć ząb do zębodołu stabilizujemy go przez zagryzienie gazy/chusteczki. w gabinecie lekarz ufiksuje go kompozytem.

REPLANTUJEMY TYLKO ZĘBY STAŁE!!!

Jeżeli ząb jest złamany, warto odszukać brakującego fragmentu. W większości przypadków można go przykleić. Jeśli nie mamy brakującego kawałka, lekarz odtworzy go kompozytem.

Zachęcamy do zainstalowania aplikacji ToothSOS, pomoże zachować zimną krew!

Wstawiamy też ściągę :)